Informacje o osobach mających związek z gm. Kaźmierz (tzn. urodzili się tutaj lub mieszkali) i brali czynny udział w Powstaniu Wielkopolskim. Artykuły powstały na podstawie materiałów zebranych i opublikowanych przez dr Sylwię Zagórską w Obserwatorze Kaźmierskim, a także na podstawie informacji zawartych na stronie http://powstancywielkopolscy.pl/. Jeśli posiadasz informacje o takich osobach ze swojej rodziny lub z grona znajomych, zadzwoń 603811891, lub napisz j.oses@op.pl.
Michał Gawlak 1895-1968
Urodzony 6 sierpnia 1895 r. w Napachaniu (gm. Rokietnica), syn Michała i Katarzyny zd. Ciborek. Brał czynny udział w Powstaniu Wlkp. z bronią w ręku w okresie od 7 stycznia 1919 r. do 20 lutego 1919 r. Dnia 10 stycznia 1919 r. walczył w składzie Kompanii Szamotulskiej pod dowództwem por. Franciszka Przybylskiego w zdobywaniu miejscowości Gulcz i Rosko na odcinku nadnoteckim. Po zakończeniu powstania do dnia 20 listopada 1920 r. pozostał w służbie czynnej Wojska Polskiego. Michał Gawlak zmarł w 1968 r. pochowany został na cmentarzu w Kaźmierzu.
Franciszek Ćwiertnia 1896-1941
Urodził się 14.08.1896 roku w Sarbii, (pow. Szamotuły). Syn Antoniego i Wiktorii. W 1916 roku został powołany do armii niemieckiej i walczył na zachodnim froncie pierwszej wojny światowej. Po podpisaniu rozejmu 11.11.1918 r. wrócił do Sarbii. Od 9.01.1919 r. do 20.02.1919 r. jako ochotnik walczył w Powstaniu Wielkopolskim w szeregach Kompanii Pniewskiej w okolicach Międzychodu. Po zakończeniu walk powstańczych pozostał w czynnej służbie wojskowej. 26.03.1919 roku został przydzielony do 5 Kompanii, II Batalionu Czarnkowskiego. 1.05.1919 r. został przeniesiony do 1 Pułku Ułanów Wielkopolskich, który w ramach unifikacji polskich sił zbrojnych od 7.01.1920 r. nosił nazwę: 15 Pułk Ułanów Poznańskich. W szeregach tej jednostki walczył od 1.08.1919 r. do 10.10.1920 r. w wojnie polsko-bolszewickiej na froncie litewsko-białoruskim biorąc udział w bitwach pod Mińskiem i Bobrujskiem.
Franciszek Przybylski 1889-1979
Syn Jana, urodził się 22.10.1889 r. w Kaźmierzu, w powiecie szamotulskim. Szkołę Powszechną ukończył w Kaźmierzu. 21.11.1905 r. wstąpił do Przygotowawczej Szkoły Podoficerskiej w Poczdamie. Po dwóch latach nauki, jako zawodowy podoficer, został przeniesiony do 29. Pułku Piechoty w Trewirze. Pierwszego dnia mobilizacji w 1914 r. w stopniu sierżanta wyruszył z wyżej wymienionym pułkiem na zachodni front pierwszej wojny światowej. 22.08.1914 r. został lekko ranny i wrócił do Niemiec. Po krótkim leczeniu 1.10.1914 r. ponownie skierowano go na front z 237. Rezerwowym Pułkiem Piechoty. 15.04.1915 r. po raz drugi został ranny w bitwie pod Ypres (czytaj: ipr) w Belgii. Z powodu doznanych ran przebywał w szpitalu polowym w Staden w Belgii. Po wyleczeniu wrócił do swojej formacji. Przez cały okres działań wojennych walczył na froncie zachodnim, pełniąc funkcję zastępcy oficera.
Leon Licznerski 1876 - 1958
Mieszkaniec Bytynia, przewodniczący oddziału szamotulskiego Związku Zawodowego Techników i Pracowników Umysłowych Przemysłu Spirytusowego i Fermentacyjnego (Gorzelnia Bytyń). W czasie plebiscytu na Warmii i Mazurach (lipiec 1920) pracował w charakterze zastępcy przewodniczącego komisji kontroli plebiscytowej na powiat ostródzki. Wskutek napadu niemieckich bojowników, ciężko poraniony został pozostawiony bez przytomności na dworcu „Gilgenburg” Dąbrowno, dzięki temu uratował życie.
Bronisław Stróżyk 1899-1950
Rolnik z Dolnego Pola ur. 21 maja 1899 r. w Kaźmierzu. Syn Jana i Katarzyny zd. Adamskiej. Mieszkaniec wsi Dolne Pole. Ochotnik 1 Pułku Artylerii Lekkiej Wielkopolskiej. Wojsko Polskie do 03.1921 w stopniu kaprala. Uczestnik walk pod Zdunami. Zmarł 02.09.1950 r. pochowany na cmentarzu parafialnym w Kaźmierzu.